| متن مقاله | بررسی اپیدمیولوژی بروسلوز و ارتباط بروز بیماری با پوشش واکسیناسیون در دام در استان کرمانشاه سالهای 1391 لغایت 1393 The Epidemiologic Study of Brucellosis and the Relationship between the Disease Incidence and Vaccination Coverage ofLivestock in Kermanshah province between 1391 till 1393 *رکن الدین مهدی زاد دکتر ابراهیم شکیبا دکتر حسین بیگلری دکتر حمید خسروی معصومه رضایی کیوان خاصی 1.کارشناس ارشد روانشناسی، کارشناس بیماری های زئونوز دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه 2.دکتری تخصصی بیوشیمی و معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه 3. پزشک، مدیر گروه پیشگیری و مبارزه با بیماریهای معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه 4. پزشک، مسئول واحد پیشگیری و مبارزه با بیماریهای واگیر معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه 5.کارشناس بهداشت عمومی اه علوم پزشکی کرمانشاه 6. کارشناس ارشد بیماریها دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه مقدمه: بیماری های مشترک بین انسان و دام هنوز هم یکی ازمهمترین مشکلات مهم بهداشتی درمانی مملکت ما میباشند(1). یکی از این بیماریها تب مالت می باشد که در اغلب نقاط دنیا بخصوص در کشورهای در حال توسعه از لحاظ بهداشت عمومی و تأثیر آن در وضعیت اقتصادی اجتماعی جامعه دارای اهمیت زیادی می باشد (2). این بیماری به عنوان یک مشکل اساسی بهداشت دام و بهداشت همگانی در بسیاری از مناطق جهان از جمله ایران که دام منبع درآمد و اشتغال می باشد به شمار می رود. همچنین عوارض اقتصادی ناشی از معدوم نمودن حیوانات اهلی مبتلا به این بیماری بسیار بالا بوده و این بیماری دارای چهره های بالینی گوناگونی است که پزشکان را در تشخیص آن با مشکل مواجه نموده و افراد مبتلا را نیز با ناتوانی های جسمی و روحی مزمن و عودکننده همراه کرده است. همچنین هزینه های درمانی بسیاری را نیز متوجه سازمان های درمانی کشور نموده است.پیش گیری، کنترل، یا ریشه کنی بروسلوز در یک کشور یا منطقه نیازمند سیاست گذار ی و تصمیم سازی و در اختیار داشتن آمار و اطلاعات اپیدمیولوژیکی دقیق می باشد (3).بیشتر افرادی که در معرض ابتلا به این بیماری قرار دارند دامداران،دامپزشکان، کشاورزان و افرادی هستند که در کشتارگاهها کار می کنند(4).پیشگیری و کاهش میزان بروسلوز انسانی به کنترل بیماری در دامهای مبتلا، و تست و معدوم نمودن موارد عفونی، تشخیص زودرس و درمان بیماران و انجام اقدامات حفاظتی در دامداران، کشاورزان، شیردوشان و کارگران کشتارگاه، دقت دردستکاری و دفع جفت، ترشحات و جنین سقط شده حیوانات وابسته است.اجتناب از مصرف محصولات لبنی غیر پاستوریزه بخصوص پنیرهای سنتی که از شیرهای غیر پاستوریزه تهیه می شوند، در پیشگیری از بروز این بیماری موثر می باشد(5). این مطالعه به منظور بررسی اپیدمیولوژیک بیماری تب مالت (جنس، شغل، سابقه تماس، سلبقه واکسن در دام)و ارتباط بروز بیماری با پوشش واکسیناسیون در دامذدر استان کرمانشاه در طی سالهای 1391تا1393طراحی شده است. مواد و روش ها این پژوهش یک مطالعه توصیفی میباشد که بر روی افراد مبتلا به تب مالت در طی سالهای 1391 لغایت 1393 در استان کرمانشاه انجام شد .بر اساس برنامه مراقبت کشوری تب مالت داده های کلیه موارد محتمل تب مالت از مطب ها،آزمایشگاه ها و بیمارستانها و مراکز بهداشتی و درمانی توسط مرکز بهداشت شهرستان جمع آوری شد که با مراجعه کارمند بهداشتی مرکز بهداشت شهرستانها بصورت هفتگی به کلیه مراکز آزمایشگاهی ، مطب پزشکان بخش خصوصی و دولتی و دریافت گزارش از آنها داده های بیماران جمع آوری گردید. شرط ورود افراد به مطالعه بر اساس تعریف استاندارد کشوری، یعنی کلیه افرادی که علائم بالینی مشکوک با تیتر رایت1/80 و کومبس رایت یا 2ME مثبت داشتند، بعد از دریافت مشخصات و آدرس این افراد ، تیم بهداشتی بیمار را پیگیری کرده و داده ها وارد فرم های بررسی و سپس در سامانه پورتال مرکز مدیریت بیماریها وارد گردید. در نهایت این داده ها بر اساس ثبت Data و تجزیه و تحلیل آن از طریق پورتال کشوری انجام گردید. یافته ها: در3سال مذکور 2917مورد جدید بیماری در استان کرمانشاه گزارش شده است. و در جنس مذکر اندکی بیشتر از مونث بوده است(55درصد مرد). میزان بروز بیماری در طی سال91تا93 روندی افزایشی داشته است، که به ترتیب 8/38، 7/53، 2/63 در صد هزار نفر بوده است. این افزایش در جمعیت روستایی رشد بیشتری داشته است، که از سال91 تا 93 به ترتیب112، 141، 205 در 100هزار نفر بوده است.و بیشترین بیماران مربوط به زنان خانه دار، و مرحله بعد دامدار-کشاورز بوده است. همچنین به طور میانگین87 درصد مبتلایان ساکن روستا بوده اند، و نیز 87درصد بیماران سابقه تماس با دام داشته اند، که 41درصد از بیماران مورد بررسی اظهار کرده اند که واکسیناسیون در دامهایشان انجام نشده است که از سال91 تا 93 به ترتیب35درصد، 30درصد و 55 درصد بیماران در معرض تماس با دام اظهار کردند که واکسیناسیون تب مالت در دام هایشان انجام نشده است. در مطالعه حاضر، بیماری در مردان و زنان به ترتیب 55 و45درصد بود. در این مطالعه از نظر درصد فراوانی شغلی، زنان خانه دار (37درصد)بیشترین فراوانی را داشتند. و سپس گروههای دامدار-کشاورز و دانش اموزان (34درصد و 11 درصد)بالاترین درصد فراوانی را داشتند. بحث و نتیجه گیری در مطالعه حاضر، بروز بیماری در طول3سال مذکور روند صعودی داشته است،که این افزایش در جمعیت روستایی بسیار بیشتر بوده است، و از 112مورد به205 مورد در صد هزار نفر رسیده است. بالا بودن بروز در مناطق روستایی نسبت به مناطق شهری می تواند در نتیجه پوشش پایین واکسیناسیون دام، آلودگی دامها و داشتن تماس افراد با حیوانات باشد. که ضرورت دارد علاوه بر راههای پیشگیری بیماری در دام(واکسیناسیون،تست کشتار) اقدامات مداخله ای آموزشی به گروهای هدف، زنان خانه دار، گروه دامدار-کشاورز و دانش آموزان در اولویت برنامه قرار گیرد. در مطالعه حاضر، بیماری در مردان و زنان به ترتیب 55 و45درصد بود.که این یافته با نتایج مطالعات مرادی و همکاران در سال 1385 همخوانی دارد(6).این موضوع می تواند به علت برخورد بیشتر مردان با منابع آلودگی و مسائل شغلی باشد. در این مطالعه از نظر درصد فراوانی شغلی، زنان خانه دار بیشترین فراوانی را داشتند. و سپس گروههای دامدار-کشاورز و دانش اموزان بالاترین درصد فراوانی را داشتند.که این یافته با نتایج مرادی و همکاران در سال 1385 و با نتایج مطالعهmakita و همکاران در سال2011 همخوانی دارد(6و7).این موضوع می تواند به دلیل تماس نزدیک و مداوم زنان خانه دار در مناطق روستایی با دام و محصولات دامی باشد. در این مطالعه 87 درصد افراد تماس مستقیم با دام داشتند، که از این تعداد، که 41درصد از بیماران مورد بررسی اظهار کرده اند که واکسیناسیون در دامهایشان انجام نشده است که از سال91 تا 93 به ترتیب35درصد، 30درصد و 55 درصد بیماران در معرض تماس با دام اظهار کردند که واکسیناسیون تب مالت در دام هایشان انجام نشده است. پس نتیجه می گیرم پوشش پایین واکسیناسیون در دام باعث افزایش بروز تب مالت انسانی شده است. منابع: 1.فلاح ر. علیپور م. بررسی بیماری تب مالت مراجعین به شبکه بهداشت استان مازندران و ارتباط آن با بعضی عوامل دموگرافی. مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی زنجان، زمستان1377،25:صفحات 23-27. 2.منیری ر. دسته گلی ک. بررسی سرواپیدمیولوژی تب مالت انسانی در شهرستان کاشان در سال1375. فصلنامه علمی پژوهشی فیض، بهار76،1:صفحات 35-40. 3.www.wellsphere.com/wellpage/treatments-for-dogdiseases/ Aug 2005 4. Franco, M.P., Mulder, M.,Gilman, R.H., Smits, H.L. 2007. 5. Mantur, B.G., Amarnath, S.K.2008. Brucellosis in India–a review.Journal of Bioscience 4, 539–547. 6.مرادی ق وهمکاران.بررسی وضعیت اپیدمیولوژیک 3880 بیمار مبتلا به تب مالت استان کردستان در سال1385. فصلنامه بیماری های عفونی و گرمسیری وابسته به انجمن متخصصین بیمار یهای عفونی و گرمسیری سال یازدهم, شماره ،33 صفحات 27تا 33 تابستان 1385 7. Makita, K., Fevre, E.M.,Waiswa, C., Kaboyo, W., Eisler, M.,Welbern, S. 2011. Spatialepidemiology of hospital-diagnosedbrucellosis in Kampala-Uganda.International Journal ofHealthGeographics 10, 1-9. |